Vales Occitanos

Os vales occitanos (em occitano: valadas occitanas; em francês: vallées occitanes; em italiano: valli occitane) referem-se ao território de língua occitana, na sua variante vivaroalpina, situado a sul dos alpes, nas regiões italianas do Piemonte e da Ligúria. Eles constituem, juntamente com a comuna de Guardia Piemontese, a parte da Occitânia situada na Itália. A região corresponde ao lado oriental dos alpes do sul, na Itália, e está intimamente relacionada ao pays gavot no lado oeste, na França.
De acordo com a lei n.º 482/1999 do Parlamento Italiano, as minorias linguísticas, dentre as quais se inclui o occitano no território dos vales, estão sujeitas a um estatuto de proteção.[10] A classificação linguística dos vales é controversa; o resultado da lei baseia-se nas declarações dos diferentes conselhos municipais, enquanto que algumas fontes científicas a disputam com base em investigações levadas a cabo entre o século XIX e XX.
Segundo as estatísticas do IRES Piemonte, o occitano vivaroalpino é conhecido por 49,4% da população dos vales. Este número é o resultado de um inquérito conduzido por telefone em língua italiana, portanto, não reflete o nível real de competência linguística em occitano. Todos os moradores sabem, no entanto, o italiano e, de acordo com a mesma sondagem, 65,1% deles também falam piemontês.[11]
Língua occitana
[editar | editar código]O dialeto occitano característico da região é o vivaroalpino. Este dialeto se estende dos vales occitanos, a leste, até Yssingeaux, a oeste. Ele também é falado em Guardia Piemontese e nos vales valdenses.
População
[editar | editar código]A população desses vales foi estimada, em 2013, em 174.476 habitantes, dos quais 47.000 possuem competências ativas na língua occitana e 21.000 competências passivas.[12]
Composição do território
[editar | editar código]Por si só, os vales occitanos não constituem nenhuma entidade ou coletividade territorial, sendo compartilhados pelas regiões italianas do Piemonte (províncias de Turim e de Cuneo) e da Ligúria (província de Impéria).
Eles são compostos pelos seguintes tipos de vilas e comunas, de acordo com a lei n.º 482/1999[13]:
1: comunas que declararam pertencer à minoria histórico-linguística occitana;[14]
2: comunas que declararam pertencer à minoria histórico-linguística francesa.[15]
Província de Turim
[editar | editar código]| Vale de Susa | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Bardonecchia1 | Bardonnèche | Bardonescha |
| Cesana Torinese1 | Césane | Cesanna |
| Chiomonte1 | Chaumont-sur-Doire | Chaumont |
| Claviere1 | Clavières-sur-Suse | Las Clavieras |
| Esille1 | Exilles | Insilha |
| Ulzio1,2 | Oulx | Ors |
| Salabertano1 | Salbertrand | Salbertrand |
| Salice di Cesana1 | Sauze de Césane | Saouze Cesanna |
| Salice d'Ulzio1 | Sauze d'Oulx | Saouze d'Ols |
| Sestriere1 | Sestrières | Sestrieras |
| Vale do Chisone | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Fenestrelle1,2 | Fénestrelle | Finistrèlas |
| Inverso Pinasca1,2 | Envers-de-Pinache | L'Envèrs de Pinascha |
| Perosa Argentina1,2 | Pérouse-les-Mines | Peirosa |
| Pinasca1,2 | Pinache | Pinascha |
| Pomaretto1,2 | Pomaret | Pomaret |
| Porte1 | Porte-sur-Cluson | Las Pòrtas |
| Pramollo1,2 | Pramol | Praamòl |
| Pragelato1 | Pragelas | Prajalats |
| Roreto1,2 | Roure-sur-Cluson | Roure |
| San Germano Chisone1,2 | Saint-Germain-sur-Cluson | Sant German de Cluson |
| Usseoso1,2 | Usseaux | Usseaus |
| Villar Perosa1,2 | Grand-Villars | Lhi Vialars |
| Vale Germanasca | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Massello1 | Massel | Massèl |
| Perrero1,2 | Le Perrier | Perier |
| Prali1 | Praly | Praal |
| Salza di Pinerolo1 | Salze-de-Pignerol | Salso |
| Região de Pinerolo | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Campiglione-Fenile | Campion | Campilhon e Fenil |
| Cantalupa | Chantelouve-sur-Notie | Chantaloba |
| Frossasco | Frosasque | Frousasc |
| Pinerolo | Pignerol | Pineròl |
| Prarostino1 | Prustin | Prarustin |
| Roletto | Rolet | Rolei |
| San Pietro Val Lemina | Saint-Pierre-sur-Lemne | Sant Pèire |
| San Secondo di Pinerolo1 | Saint-Second-de-Pignerol | Sant Second |
| Vale de Pellice | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Angrogna1,2 | Augrogne | Engruegna |
| Bibiana1,2 | Bibianne | Bibiana |
| Bricherasio1 | Briqueras | Bricairàs |
| Bobbio Pellice1,2 | Bobie | Buebi |
| Luserna San Giovanni1,2 | Saint-Jean-de-Louserne | Lusèrna Sant Joan |
| Lusernetta1 | Lousernette | Luserneta |
| Rorà1 | Rorat | Rourà |
| Torre Pellice1,2 | La Tour-de-Pélis | La Toure de Pèlis |
| Villar Pellice1,2 | Peuillars | Lo Vilar de Pèlis |
Província de Cuneo
[editar | editar código]| Planície Padana | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Barge1 | Barges-sur-Brac | Barge |
| Bagnolo Piemonte | Bagnol | Banhuel |
| Envia1 | Envie | Envìe |
| Revello1 | Revel-sur-Brac | Revèl |
| Vale do Pó | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Brondello1 | Brondel | Broundel |
| Castellar1 | Castélar | Lo Castelar |
| Crissolo1 | Crusol | Criçòl |
| Gambasca1 | Gambasque | Gambasca |
| Martiniana Po | Martignan | Martinhana |
| Oncino1 | Oncin | Ouncin |
| Ostana1 | Ostane | Oustano |
| Paesana1 | Paysane | Paisana |
| Pagno1 | Pagne | Panh |
| Rifreddo | Rifrey | Rifret |
| Sanfronte1 | Saint-Front-sur-Vésul | Sanfrount |
| Vale do Varaita | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Bellino1 | Bellin | Blins |
| Brossasco | Brosasque | Brossasch |
| Casteldelfino1 | Château-Dauphin | Chastèldalfin |
| Frassino1 | Fraysses | Fràise |
| Isasca1 | Isasque | Izascho |
| Melle1 | Melle-sur-Varache | Lou Mèl |
| Piasco | Alpiasc | Lou Piasc |
| Pontechianale1 | Ponchanal | Lo Pont e La Chanal |
| Rossana | Rossane | Rousano |
| Sampeire1 | Saint-Pierre-sur-Varache | San Pèire |
| Valmala1 | Vaumâle | Valmala |
| Venasca1 | Vénasque-sur-Varache | Venascha |
| Vale do Macra | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Acceglio1 | Acceil | Acelh |
| Busca | Busque-sur-Maicre | Buscha |
| Canosio1 | Canoueilles | Chanuelhas |
| Cartignano1 | Cartignan | Cartinhan |
| Celle di Macra1 | Celle-sur-Maicre | Cèlas |
| Dronero1 | Dronier | Draonier |
| Elva1 | Helve | Elvo |
| Macra1 | Maicre | L'Arma |
| Marmora1 | Marmol | La Marmol |
| Prazzo1 | Praz | Pratz |
| Roccabruna1 | Roquebrune | La Ròcha de Draonier |
| San Damiano Macra1 | Saint-Damian-sur-Maicre | San Dümian |
| Stroppo1 | Strop | Estròp |
| Villar San Constanzo1 | Saint-Constance-le-Villar | Vilar San Coustans |
| Vale Grana | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Bernezzo1 | Bernez | Bernès |
| Caraglio1 | Carail | Carài |
| Castelmagno1 | Château-Magne | Chastèlmanh |
| Cervasca1 | Servasque | Servascha |
| Montemale di Cuneo1 | Montomal | Mountomal |
| Monterosso Grana1 | Bourgat | Mountròs |
| Pradleve1 | Pradlèves | Pradleves |
| Valgrana1 | Valgran | Vergrana |
| Vignolo1 | Vignol-sur-Granne | Vinhòl |
| Vale do Stura | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Aisone1 | Ison | Aizoun |
| Argentera1 | L'Argentière | L'Argentiera |
| Demonte1 | Démont | Demount |
| Gaiola1 | Gaillou | Gaiòla |
| Moiola1 | Moillou | Moiòla |
| Pietraporzio1 | Peilaporc | Pèirapuerc |
| Rittana1 | Ritane | Ritana |
| Roccasparvera1 | Roquesparvière | La Ròca |
| Sambuco1 | Sambucque | Sambuc |
| Valloriate1 | Valaurat | Valàuria |
| Vinadio1 | Vinay-sur-Sture | Vinai |
| Vale do Gesso | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Borgo San Dalmazzo1 | Saint-Dalmasbourg | Lo Borg Sant Dalmatz |
| Entracco1 | Entracque | Antràigue |
| Roaschia1 | Rouase | Rouascha |
| Roccavione1 | Rocavion | Rocavion |
| Valdieri1 | Vaudier | Vudier |
| Vale do Vermenagna | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Limone Piemonte1 | Limon-sur-Vermegnan | Limon |
| Robilante1 | Robilant | Roubilant |
| Vernante1 | Vernant | Lo Vernant |
| Vale da Bisalta | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Boves1 | Boves-sur-Colay | Bueves |
| Chiusa di Pesio1 | L'Écluse-de-Pez | La Chuza |
| Peveragno1 | Povragne | Poranh |
| Região de Mondovì | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Frabosa Soprana1 | Frabause | Frabosa Sobrana |
| Frabosa Sottana1 | Frabosa Sotana | |
| Roburento1 | Roburent | Roburent |
| Roccaforte Mondovì1 | Roquefort-près-Mondovy | Ròcafòrt |
| Villanova Mondovì1 | Villeneuve-de-Mondovy | Vilanòva |
| Vale do Tanaro | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Briga Alta | Haute-Brigue | La Briga Auta |
| Ormea | Ormée | Olmea |
Província de Impéria
[editar | editar código]| Zona Roiasca | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Olivetta San Michele | Saint-Michel-d'Aurivette | Auriveta |
| Triora | Triaure | Triuera |
| Antiga província de Nice | ||
| Nome italiano | Nome francês | Nome occitano |
|---|---|---|
| Airole | Aréole | Airòla |
| Apricale | Avrigarie | Avrigar |
| Aquila di Arroscia | Aigues-sur-Arautie | Aiga d'Arrosch |
| Armo | Army | Almu |
| Aurigo | Aurigue | Aorigo |
| Badalucco | Badalouc | Badaluch |
| Bajardo | Baiarde | Baiàlh |
| Bordighera | Bordiguère | La Bordiguiera |
| Borghetto d'Arroscia | Bourg-sur-Arautie | Lo Borg d'Arrosch |
| Borgomaro | Bourmare | Borgumà |
| Camporosso | Camproux | Camproge |
| Caravonica | Caironique | Cairònech |
| Carpasio | Carpase | Carpash |
| Castellaro | Castélar | Castèlia |
| Castelvittorio | Castelle | Lo Castèl |
| Ceriana | Cériane | Cerianna |
| Cervo | Cerve | Cèrvo |
| Cesio | Césy | Ceshì |
| Chiusanico | Clusanic | Chuzànego |
| Chiusavecchia | Vieille-Écluse | Chuzavièlh |
| Cipressa | Ciprès | Ciprès |
| Civezza | Civétie | Civèsa |
| Cosio di Arroscia | Cosy-sur-Arautie | Coshe |
| Costarainera | Côteranier | La Còsta |
| Diano Arentino | Diany | Dian |
| Diano Castello | ||
| Diano Marina | ||
| Diano San Pietro | ||
| Dolceacqua | Douçaigue | Doçaiga |
| Imperia | Impérie | Impèria |
| Isolabona | Bonille | Bonisla |
| Lucinasco | Lucinasque | Lucinasch |
| Mendatica | Mendaigue | Mendaiga |
| Molini di Triora | Moulins-de-Triaure | Molins de Triuera |
| Montalto Ligure | Montaut-en-Ligurie | Mountauto |
| Montegrosso Pian Latte | Mongros | Moungròs |
| Ospedaletti | Opitalette | Espitaleta |
| Perinaldo | Périnaud | Preinaud |
| Pietrabruna | Pièrrune | Pèiruna |
| Pieve di Teco | Cêves | La Cève |
| Pigna | Pigne | Pinha |
| Pompeiana | Pompéenne | Pompeiana |
| Pontedassio | Ponsattie | Pontedàse |
| Pornassio | Pournasce | Purnasce |
| Prelà | Prélat | Prelà |
| Ranzo | Rancy-sur-Arautie | Rànso |
| Rezzo | Rez | Rès |
| Riva Ligure | Rive-en-Ligurie | La Riva |
| Roccheta Nervina | Nervine | Nuervina |
| San Bartolomeo al Mare | Saint-Barthélemy-sur-Mer | Sant Bartelame |
| San Biagio della Cima | Saint-Blaise-sur-Verbonne | Sant Blai |
| San Lorenzo al Mare | Saint-Laurent-la-Côte | Sant Laurenç |
| Sanremo | Saint-Rème | Sant Rémol |
| Santo Stefano al Mare | Saint-Étienne-sur-Mer | Sant Estève |
| Seborga | Sébourg | La Sebòrga |
| Soldano | Soldan | Soldan |
| Taggia | Tagie | Tàgia |
| Terzorio | Tréseure | Lo Tresseu |
| Vallebona | Valbonne-sur-Borguet | Valabona |
| Vallecrosia | Vaucroix | Valacrotz |
| Vasia | Vasie | Vasia |
| Ventimiglia | Vintimille | Ventemilha |
| Vessalico | Vésalique | Vesarco |
| Villa Faraldi | Faraudille | La Vila Faròdi |
Referências
[editar código]- ↑ Regione Piemonte, "La minoranza linguistica occitana".
- ↑ Regione Piemonte, "La minoranza linguistica francoprovenzale".
- ↑ Regione Piemonte, "La minoranza linguistica francese".
- ↑ Girolamo Rossi. Storia del marchesato di Dolceacqua e dei comuni di Pigna e Castelfranco. Oneglia: Tipografia di Giovanni Grilini. 1862.
- ↑ Atlante delle Minoranze Linguistiche del Piemonte e della Provincia di Imperia.
- ↑ Enrico Allasino, Consuelo Ferrier, Sergio Scamuzzi, Tullio Telmon. Le lingue del Piemonte.
- ↑ Institut d'estudis occitans, "Comunas occitanas d'Itàlia", Luòcs.
- ↑ Ernst Hirsch. Provenzalische Mundarttexte aus Piemont. Tübingen: Niemeyer Max Verlag GmbH, 1978.
- ↑ Franco Bronzat. "Lingua “valdese” e occitano alpino: parentele morfo-fonetiche e lessicali". Bolletino della Società di Studi Valdesi. N°197. Dicembre 2005. pp 69-112.
- ↑ «" Norme in materia di tutela delle minoranze linguistiche storiche "». Parlamento Italiano. Gazzetta Ufficiale (297). Consultado em 15 de fevereiro de 2017
- ↑ Allasino, Enrico; Ferrier, Consuelo; Scamuzzi, Sergio; Telmon, Tulio (2007). «Le lingue del Piemonte» (PDF). IRES
- ↑ E. Allansino, C. Ferrier, S. Scaramuzzi, T. Telmon, Le lingue del Piemonte, Regione Piemonte, Quaderni di Ricerca, 113, Turin 2007, p. 71.
- ↑ Liste des communes et villages en occitan sur le site Chambra d'Oc
- ↑ Jacques Leclerc. «Loi du 15 décembre 1999, no 482 - Règles en matière de protection des minorités linguistiques historiques». axl.cefan.ulaval.ca. Consultado em 18 março 2017.
- ↑ Jacques Leclerc. «Loi du 15 décembre 1999, no 482 - Règles en matière de protection des minorités linguistiques historiques». axl.cefan.ulaval.ca. Consultado em 18 março 2017.