Furgon

Un furgon (o furgonëtta) a l'é un veicol a motor dël tipo leger utilitari, progetà për ël traspòrt ëd përson-e (da 6 a 9 pòst) o 'd càrich (version comersial) an sle stra.

Descrission técnica

Un furgon a l'ha soens na strùtura monoscòca (carosserìa ùnica) e soens a pija 'l pianal da na vitura familiar ma a l'ha 'l mojen pì longh e 'n tlé pì àut për avèj pì spassi. As peul dividse an doe part prinsipaj:

La cabin-a: andoa ch'a stan ël condutor e ij passegé, con ij sedij.
La cassia: spassi dë 'd dapress, separà o pa da la cabin-a, dovrà për merci o për ij passegé.

Stòria

Ij prim furgon a son comparì ant j'agn '50, soens modificà da viture ëd serie (es. la Fiat 600 Multipla dël 1956). Con l'espansion econòmica dël dòp-guèra, a l'é vnùje da manca 'd veicoj versàtij për le cite imprèise e le famije. A la fin dj'agn '60 e an j'agn '70, vàire costrutor a l'han lansà 'd modej dedicà, com la Volkswagen Transporter (Type 2, "Bulli") e la Fiat 850 Familiare.

Sòr 'd furgon

A seconda dël proget, as peulo distinghe:

Furgon passegé: version con tuti ij sedij, për traspòrt ëd famije o 'd përson-e (es. minivan).
Furgon comersial: sensa sedij daré, con ëd casson për le merci.
Furgon mës-cià: con na part për ij passage e 'n casson për càrich.
Furgonèt (o van): version pì cita, basà an sël pianà d'un'automòbil.
Camper: furgon convertì con spassi për ël viagi e 'l pernotament.

Usagi

Ij furgon a son dovrà dzortut për:

Traspòrt ëd famije (minivan).
Consegne 'd sità (es. corié).
Atività comersiaj (idràulich, eletrissista, artisan).
Traspòrt scòlastich (navëtta).
Viagi e vacanse (camper, van ëd viagi).

Amportansa econòmica

Ij furgon a son fonsionaj ant l'economìa 'd minca di:

A përmëtto ai cit comerciant e a j'artisan ëd porté soe atressadure.
A son l'arma dij corié për le consegne a cà.
A son dovrà 'me veicoj sociaj për traspòrt ëd përson-e con dificoltà.
A son motobin popolar 'me prima vitura o për j'afessionà dël bricolage.

Normativa

An Italia, ij furgon a deuvo rispeté 'd régole specìfiche:

Patente B për coj con pèis a pien càrich fin a 3,5 tonelà.
Contrassegn ZTL e lìmit ëd sircolassion ant ij sènter stòrich.
Revision obligatòria minca 4 agn (për coj comersiaj).
Còdes dla stra diferent për ij furgon comersiaj (lìmit 'd velossità).

Evolussion moderna

Ant j'ùltim agn, ij furgon a son dventà:

Pì sìcur, con assistensa a la guida e frenà d'emergensa.
Pì conform, con conession e sistema 'd navigassion.
Pì ecològich, con motor ìbrid e elétrich (es. Fiat E-Ducato, Peugeot e-Expert).
Pì versàtij, con 'd version specìfiche për tuti ij bzògn.

Vos corelà