Vai al contenuto

Brenner

Da Wikipedia.
Vos an lenga piemontèisa
Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì.

Brenner (Brennero an italian, Prëner an dialèt) a l'é un comun ëd 2.105 abitant [1] dla provincia ëd Bolsan (Region Autònoma Trentin-Sud Tiròl). A l'é l'ùltim pais an Italia prima dël vàlich dël Brenner, ch'a marca ël confin fra l'Italia e l'Àustria a 1.374 méter d'autëssa. Ël comun a l'é traversà dal fium Isarch.

Geografìa

Ël teritòri comunal a l'ha na surfassa ëd 114 km² e a comprend le frassion ëd Gossensass (Colle Isarco), Stazione di Brennero (Brennerbad) e Ponte di Fleres (Pflersch). La zòna a l'é caraterisà da 'd montagne àute (j' Alp Sarentin-e, la Cima di Fleres) e da 'd piste da sghi. Ël comun a l'é traversà da l'autostrà A22 e da la linia ferroviaria dël Brenner (colegà a Innsbruck e Veron-a).

Stòria

La zòna a l'é stàita abità da sécoj e a l'ha segnà la via Roma e la via Claudia Augusta. Dël Medi Ev, ël vàlich a l'era un-a dle pì amportante vie 'd comersi antra l'Euròpa setentrional e cola meridional. Dël 1918, dòp la Prima guèra mondial, la zòna a l'é stàita anetùa a l'Italia e a l'é stàita creà la provincia ëd Bolsan. Dël 1943, durant la Sconda guèra mondial, a l'é stàit anandià 'n camp ëd concentrament a Gossensass. Dël 1945 a l'é stàit dësblà.

Demografìa

Ël vàlich dël Brenner

Ël 79,39% dj'abitant ëd Brenner a l'é 'd lenga tedesca, ël 20,29% a l'é 'd lenga italian-a, lë 0,31% a l'é 'd lenga ladin-a (dàit dël censiment 2001). La popolassion a l'é stàita an cal dai 2.600 abitant dël 1971 a j'atual 2.105 (2023).

Aministrassion

Ël sìndich a l'é Franz Kompatscher (dal 4/05/2009), rielegiù dël 2015. Ël comun a fa part ëd l'Union ëd Comun ëd l'Aut Val d'Isarch e dla Comunità Comprensorial ëd Bolsan.

Anliure esterne

Arferiment

  1. Sorgiss: ISTAT - Bilansi demogràfich al 30/11/2008 .