Otto Intze
 | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Profesor nauk technicznych | |
| Specjalność: budownictwo | |
| Alma Mater | |
| Profesura | |
| Uczelnia |
RWTH Aachen (również Politechnika w Akwizgranie) |
| Profesor | |
Otto Intze (ur. 17 maja 1843 w Laage w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Rostock, zm. 28 grudnia 1904 w Akwizgranie) – niemiecki inżynier budownictwa lądowego i profesor uniwersytecki. Wykładał jako profesor inżynierii wodnej, inżynierii budowlanej i materiałoznawstwa budowlanego na Politechnice w Akwizgranie, gdzie w latach 1895–1898 pełnił również funkcję rektora[1][2][3][4].
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Ojciec Intzego był lekarzem i umożliwił synowi zdobycie wykształcenia technicznego w Realschule (rodzaj szkoły średniej). Następnie w wieku 17 lat, został zatrudniony w brytyjskiej firmie budującej linię kolejową z Rygi do środkowej części Rosji (na terenie dzisiejszej Łotwy). Po dwóch i pół roku pracy w tej firmie, jesienią 1862 roku rozpoczął studia inżynierskie w Szkole Politechnicznej w Hanowerze (Uniwersytet Gottfrieda Wilhelma Leibniza w Hanowerze), które ukończył z wyróżnieniem w 1866 roku[1][2][3][4].
Następnie krótko pracował jako nauczyciel w Szkole Budowlanej w Holzminden, a następnie dołączył do Zarządu Portu w Hamburgu, gdzie nadzorował budowę mostów, nabrzeży i śluz. W tym czasie założył rodzinę (latem 1868 roku poślubił Charlotte Emilie Theodore Lorenz, z którą miał czterech synów i cztery córki)[1][3].
Po założeniu w Akwizgranie szkoły politechnicznej dla ówczesnej pruskiej prowincji nadreńskiej, Intze został sprowadzony do nowej instytucji jako wykładowca inżynierii budowlanej i hydrotechniki. W roku jej otwarcia, 1870, Intze został mianowany profesorem w wieku 27 lat. W latach 70. XIX wieku zaprojektował swoje pierwsze budynki fabryczne w Akwizgranie, w tym dla fabryki sukna Lochner i fabryki sukna Ritz & Vogel. Chociaż później otrzymał nominacje na politechniki w Brunszwiku, Berlinie i Monachium, pozostał w Akwizgranie aż do śmierci[1][3].
W 1877 roku Intze z Carlem Heinzerlingiem opublikowali powszechnie używany podręcznik dla inżynierów i architektów, który doczekał się sześciu wydań przed jego śmiercią. W latach 1875–1892, jako architekt uniwersytecki, odpowiadał za rozbudowę Uniwersytetu RWTH w Akwizgranie[1].
Intze jednocześnie pracował jako niezależny inżynier, aby utrzymać ścisły związek między teorią a praktyką. W obu dziedzinach radził sobie z ogromnym obciążeniem pracą. Wciąż w pełni zaangażowany w życie zawodowe, jesienią 1904 roku poważnie zachorował. Nigdy nie wyzdrowiał i zmarł 28 grudnia[1][4].
Wieże ciśnień
[edytuj | edytuj kod]Intze był jednym z pierwszych, którzy dostrzegli zalety stali w budowie zbiorników na wodę na wieżach. Zapotrzebowanie na nie rosło wraz z rozwojem publicznych sieci wodociągowych w miastach, a lokomotywy parowe również musiały być tankowane z wysoko położonych zbiorników. Dzięki nowatorskiej konstrukcji – zbiorniki zaprojektowane przez Intze miały pochyłe dno i zakrzywioną, a nie płaską, podstawę – osiągnął równowagę sił poziomych (zasadę opatentował (pierwsza zasada Intze)). Pozwoliło to na montaż zbiornika na stosunkowo wąskim, okrągłym pierścieniu, co z kolei sprawiło, że wieża nośna była cieńsza i bardziej ekonomiczna[1][3].
Zbiornik z wklęsłym dnem wg 1 zasady Intzego
Zbiornik z wklęsłym dnem wg 1 zasady Intzego z cylindrem mogącym pomieścić np. schody, czy komin
Zgodnie z tą opatentowaną zasadą (pierwszą zasadą Intze), do 1900 roku w Niemczech, Europie i za granicą zbudowano łącznie 467 zbiorników na wodę i 74 zbiorniki na gaz, z których pierwszy powstał w Remscheid w 1883 roku. Ponadto Intze nadzorował budowę około 30 budynków fabrycznych. Zaprojektował również systemy centralnego ogrzewania powietrza dla dużych budynków i zbudował kilkanaście żelaznych kół wodnych dla drobnego przemysłu w regionie Eifel[1][3][4].
Zapory wodne
[edytuj | edytuj kod]W drugim okresie swojej działalności Intze poświęcił się głównie inżynierii wodnej i gospodarce wodnej na dużą skalę. Jego badania nad zbieraniem wody deszczowej, budową zapór, dystrybucją wody i ochroną przeciwpowodziową stanowiły najważniejsze podstawy naukowe a ich treść została znacząco ukształtowana przez kilka awarii zapór za granicą, między innymi w USA w roku 1889 co kosztowało życie 2200 ludzi[1][3][4].
Wzorował się na Francji, gdzie zbudowano już liczne tamy o łącznej pojemności 265 milionów metrów sześciennych. Na XXIII Walnym Zgromadzeniu Niemieckiego Związku Inżynierów (VDI) w Magdeburgu w 1882 roku przedstawił program „racjonalnego wykorzystania niemieckiej energii wodnej”. Jednak jego pierwszy projekt, który został zrealizowany, koncentrował się nie na energetyce wodnej, lecz na zaopatrzeniu w wodę. W 1884 roku miasto Remscheid uruchomiło wodociągi ze studniami wód gruntowych, które wkrótce okazały się niewystarczające, aby zaspokoić rosnące zapotrzebowanie na wodę. Intze zaproponował budowę tamy na rzece Eschbach, dopływie rzeki Wupper. Aby to jednak zrobić, musiał najpierw poznać dostępne zasoby wody. Zbudował więc automatyczną stację pomiarową poziomu wody mierzącą opady w dwóch punktach zlewni. Pozwoliło mu to wywnioskować, że około trzy czwarte opadów płynęło przez rzekę Eschbach, co skutkowało średnim rocznym uzyskiem wody wynoszącym 3,6 miliona metrów sześciennych. Według obliczeń Intzego, zbiornik o pojemności miliona metrów sześciennych wystarczyłby do zabezpieczenia zaopatrzenia miasta w wodę pitną i zapewnienia wystarczającej ilości wody dla fabryk w dolinie. Aby to osiągnąć, rzekę Eschbach należało spiętrzyć na 25 metrów. Intze zaprojektował tamę z łamanego kamienia, zwężającą się od podstawy do szczytu i wygiętą w kierunku wody, z usypanym tzw. klinem Intzego (Intze-Keil) u podstawy zapory od strony spiętrzonej wody. Ułożona ręcznie zapora została ukończona po trzech latach, w 1892 roku. Wszystkie kolejne tamy Intzego zostały zbudowane zgodnie z tym projektem, z drugą zasadą Intzego[1][2][3].
W chwili jego śmierci 12 jego monumentalnych dzieł, zapór wodnych, było czynnych, 10 było w budowie, a istniały plany budowy kolejnych 24[1].
Intze był pobożnym luteraninem. Ponieważ w katolickim Akwizgranie nie było wówczas kościoła protestanckiego, uczęszczał na nabożeństwa w sąsiednim holenderskim mieście Vaals. Otto Intze i jego żona zostali pochowani na cmentarzu Nieuwe Hertogenweg w Vaals w Holandii[1].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Intze, Otto. deutsche-biographie.de. [dostęp 2025-12-04]. (niem.).
- 1 2 3 Otto Intze und der Bau der Talsperren. uni-wuppertal.de. [dostęp 2025-12-04]. (niem.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 Otto Intze (1843–1904). erih.de. [dostęp 2025-12-04]. (niem.).
- 1 2 3 4 5 17. Mai 1843 - Der Ingenieur Otto Intze wird in Laage geboren. www1.wdr.de. [dostęp 2025-12-04]. (niem.).