Przejdź do zawartości

Ben Kingsley

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ben Kingsley
Ilustracja
Ben Kingsley (2014)
Data i miejsce urodzenia

31 grudnia 1943
Snainton

Zawód

aktor

Współmałżonek

Angela Morant
(1966–1976; rozwód)
Alison Sutcliffe
(1978–1992; rozwód)
Alexandra Christmann
(2003–2005; rozwód)
Daniela Lavender
(od 2007)

Lata aktywności

od 1966

Odznaczenia
Odznaka Rycerza Kawalera (Wielka Brytania) Order Padma Shri (Indie)
Faksymile
Podpis

Ben Kingsley (ur. jako Krishna Pandit Bhanji 31 grudnia 1943 w Snainton) – brytyjski aktor, laureat Oscara, dwóch nagród BAFTA i Złotych Globów za tytułową rolę w filmie Gandhi; dwukrotnie nominowany do nagrody Oliviera. Odtwórca roli Trevora Slattery’ego w Filmowym Uniwersum Marvela.

W 1985 został odznaczony Orderem Padma Shri. W 2002 królowa Elżbieta II uhonorowała go tytułem i odznaką Rycerza Kawalera.

27 maja 2010 otrzymał własną gwiazdę w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdującą się przy 6931 Hollywood Boulevard[1][2].

Życiorys

[edytuj | edytuj kod]

Urodził się jako Krishna Pandit Bhanji w angielskiej wiosce Snainton[3], w hrabstwie North Yorkshire. Jego rodzicami byli angielska aktorka i modelka Anna Lyna Maria (z domu Goodman; 1914–2010) i lekarz Rahimtulli Harji Bhanji (1914–1968), ismailijski muzułmanin (urodzony w Kenii, ale pochodzący od indyjskich chodżów gudźarackich)[4]. Jego dziadek ze strony ojca przeniósł się z Indii na Zanzibar[5].

Dorastał w Pendlebury, w dystrykcie Salford, gdzie studiował na University of Salford. Następnie przeniósł się do Lancashire, uczęszczał do Pendleton College[3]. Początkowo chciał zostać lekarzem, jak ojciec, ale ostatecznie rozpoczął karierę aktorską, jak jego matka[6].

Kingsley (1983)

Po raz pierwszy wystąpił na szklanym ekranie jako Ron Jenkins w brytyjskiej operze mydlanej Coronation Street (1966–1967)[7]. W telewizyjnej adaptacji tragedii ITC Entertainment Antoniusz i Kleopatra (Antony and Cleopatra, 1974)[3] pojawił się jako Thidias, jeden ze sług Cezara.

W 1966 zadebiutował w Londynie w muzycznej produkcji Briana Epsteina, menedżera The Beatles. Kiedy jednak wydawca muzyczny Dick James zaoferował mu kontrakt płytowy, odmówił[3]. W 1967 został członkiem Royal Shakespeare Company[3]. Grał na scenie w Manchester Grammar School, obok Roberta Powella, m.in. jako Mosca w sztuce Bena Jonsona Volpone (1977) w reżyserii Petera Halla w Królewskim Teatrze Narodowym (Royal National Theatre). W tym czasie zmienił nazwisko z Krishna Bhanji na bardziej brytyjskie Ben Kingsley. Według własnego wyjaśnienia „Ben” był pseudonimem, jakiego używano w Anglii w stosunku do jego ojca (Bhanji-Benji-Benjamin-Ben), natomiast „Kingsley” nawiązuje do jego dziadka, który handlował przyprawami korzennymi we wschodniej Afryce (King of the Cloves - król goździków)[8].

W 1971 zadebiutował na Broadwayu w roli Demetriusza w sztuce Sen nocy letniej Williama Shakespeare’a w reżyserii Petera Brooka[9]. W 1984 powrócił na Broadway w spektaklu Edmunda Keana Kean, którego reżyserką była jego druga żona, Alison Sutcliffe[10].

Wielkim sukcesem ekranowym okazała się kreacja Mahatmy Gandhiego w dramacie biograficznym Richarda Attenborough Gandhi (1982)[11], za którą odebrał wiele nagród, w tym Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego, Nagrodę Brytyjskiej Akademii Filmowej dla najlepszego aktora pierwszoplanowego i w kategorii najlepszy debiut, Evening Standard British Film Award, Złoty Glob dla najlepszego aktora w filmie dramatycznym i w kategorii najlepszy nowy gwiazdor roku[12].

Filmografia

[edytuj | edytuj kod]

Nagrody

[edytuj | edytuj kod]
Rok Nagroda Kategoria Film / Album
1982 National Board of Review Najlepszy aktor Gandhi (1982)
Nagroda Stowarzyszenia Nowojorskich Krytyków Filmowych Najlepszy aktor
1983 Złoty Glob Najbardziej obiecujący nowy aktor
Najlepszy aktor w filmie dramatycznym
Nagroda Akademii Filmowej Najlepszy aktor pierwszoplanowy
Nagroda BAFTA Najbardziej obiecujący debiut aktorski w głównej roli
Najlepszy aktor pierwszoplanowy
1985 Nagroda Grammy Najlepszy album ze słowami mówionymi The Words Of Gandhi (1984)
1994 Bambi Film międzynarodowy Bugsy (1991)
2001 Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Karlowych Warach Nagroda specjalna za wybitny wkład w światowe kino
Europejska Nagroda Filmowa Europejski aktor Sexy Beast (2000)
2002 Nagroda Satelita Najlepszy aktor drugoplanowy w filmie dramatycznym
Critics’ Choice Award Najlepszy aktor drugoplanowy
2014 Nagroda Saturn Najlepszy aktor drugoplanowy Iron Man 3 (2013)
2015 Annie Wybitne osiągnięcie w dubbingu w produkcji animowanej Pudłaki (2014)

Bibliografia

[edytuj | edytuj kod]
  • Leila Sorell. Kartka z Hollywood: Debiut najodważniejszy. Film”. nr 17 (1764/XXXVIII), s. 12–13, 24 kwietnia 1983. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X. 
  • „Gandhi”; Biogram Bena Kingsleya. „Filmowy Serwis Prasowy”. nr 21 (521–522/XXIX), s. 12–16, 1–15 listopada 1984. Warszawa: RSW „Prasa-Książka-Ruch”. ISSN 0430-4519. 
  • Marcin Staniszewski. Portret: Ben Kingsley. Film”. nr 10 (2445), s. 41, październik 2005. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X. 

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. Ben Kingsley. Walk of Fame. [dostęp 2026-04-11]. (ang.).
  2. Patrick Kevin Day, Hollywood Walk of Fame: Ben Kingsley, Actor, „Los Angeles Times”, 26 maja 2010 [dostęp 2026-04-11] (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 Kingsley 1943–, Ben. Encyclopedia.com. [dostęp 2026-04-11]. (ang.).
  4. Ben Kingsley. ČSFD.cz. [dostęp 2017-08-02]. (cz.).
  5. Stuart Husband (2013-04-24), Sir Ben Kingsley: 'Without a mask, I haven't got a clue', „The Daily Telegraph [dostęp 2017-08-02] (ang.).
  6. Ben Kingsley Biography, „TV Guide [dostęp 2026-04-11] [zarchiwizowane z adresu] (ang.).
  7. Artista Ben Kingsley (31 de Dezembro de 1943). Filmow. [dostęp 2017-08-02]. (port.).
  8. Janusz Wróblewski, Rozmowa z Benem Kingsleyem, „Polityka”, 16 lutego 2012 [dostęp 2020-09-15] (pol.).
  9. Ben Kingsley. Internet Broadway Database. [dostęp 2026-04-11]. (ang.).
  10. Hal Erickson: Ben Kingsley Biography. AllMovie. [dostęp 2020-09-15]. (ang.).
  11. David Gritten, The Virtuous Career of Ben Kingsley, „Los Angeles Times”, 5 kwietnia 1996 [dostęp 2026-04-11] (ang.).
  12. Ben Kingsley Awards. AllMovie. [dostęp 2020-09-15]. (ang.).

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]