Naar inhoud springen

Shenzhen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Shēnzhèn
深圳
Stadsprefectuur in China Vlag van China
Shenzhen (China)
Shenzhen
Situering
Provincie (zìzhìqū) Guangdong
Coördinaten 22° 32 NB, 114° 3 OL
Algemeen
Oppervlakte 1992 km²
Inwoners
(2020)
17.494.398
(8.782 inw./km²)
Overig
Website shenzhen.gov.cn
Detailkaart
Kaart van Shēnzhèn
Ligging van Shenzhen in Guangdong
Foto's
Portaal  Portaalicoon   China
Shenzhen
Naam (taalvarianten)
Vereenvoudigd 深圳
Traditioneel 深圳
Pinyin Shēnzhèn
Jyutping (Standaardkantonees) sam1 zan3
Standaardkantonees IPA: [ sɐm tsɐn]
HK-romanisatie (Standaardkantonees) Sum Chan
Yale (Standaardkantonees) sam1 jan3
Weitouhua säm1 zäng1
Dapenghua IPA: [ sɐm tsɐn]
Bao'an-Hakka ts'im1 tsun5
Hongkong-Hakka cim1 zun4
Dongguanhua ts'im1 ?
Meixianhua ts'im1 tshun5
Chaozhouhua IPA: [ si:m tʂu:n]
Skyline Futian district
Skyline Nanshan district
Skyline Luohu district

Shenzhen (Chinees: 深圳; pinyin: Shēnzhèn) is een moderne miljoenenstad en een stadsprefectuur in de provincie Guangdong, in het zuiden van China. Bij de volkstelling in 2020 had de stad 17,5 miljoen inwoners en is het de vierde stad van de wereld.

Shenzhen ligt in de zeer dichtbevolkte Parelrivierdelta. Het grenst in het noorden aan de stad Dongguan, in het oosten aan de stad Huizhou en in het zuiden aan Hongkong, waarvan het door de Shenzhen-Rivier wordt gescheiden.

In de jaren 70 woonden in het gehele gebied ongeveer 30.000 mensen, verspreid over kleine vissersdorpjes. In 1979 werd Shenzhen gecreëerd als een Speciale Economische Zone en begon de bevolking snel te groeien. In 1990 woonden er al 1,1 miljoen mensen, in 2000 had het 6,5 miljoen inwoners, in 2010 10,4 miljoen inwoners en in 2020 17,5 miljoen inwoners.[1] Het is de snelst groeiende stad van de wereld [2]

Jaar Inwoners
1950 3.073
1960 7.840
1970 20.001
1980 51.008
1990 1.081.621
2000 6.480.340
2010 10.358.381
2020 17.494.398

Zie: Lijst van grote steden in de Volksrepubliek China

Wolkenkrabbers

[bewerken | brontekst bewerken]

Kenmerkend voor de stad zijn de vele wolkenkrabbers. Door de enorme economische groei werden er ook in hoge vaart vele hoge gebouwen gebouwd. De piek werd bereikt in de jaren negentig toen er volgens het gezegde "iedere dag een wolkenkrabber werd gebouwd en iedere drie dagen een boulevard". Shenzhen heeft inmiddels, na het nabijgelegen Hongkong, de meeste wolkenkrabbers ter wereld.[3] Het hoogste gebouw in Shenzhen is het Ping An Finance Centre, met 600 meter hoogte het tweede hoogste gebouw in China en de vijfde wereldwijd.

Infrastructuur

[bewerken | brontekst bewerken]

Sinds 28 december 2004 is de metro van Shenzhen in bedrijf. Het metrosysteem bestaat momenteel uit 17 lijnen, 421 stations en 622 km aan spoor. Jaarlijks vervoert het systeem 3,1 miljard reizigers.[4]

De haven van Shenzhen is de 4e drukste van de wereld naar containerverkeer. De gunstige ligging aan de monding van de Parelrivier en het schiereiland Kowloon hebben ervoor gezorgd dat de kustlijn van Shenzhen lang is en verdeeld in verschillende delen. Diepzee schepen kunnen in beschutte plaatsen worden gelost in de haven.

Shenzhen Bao'an International Airport is een van de vijf grote luchthavens in de Parelrivier delta en met 66 miljoen passagiers de 19e luchthaven in de wereld.

De Shenzhen-Zhongshan-brug is een brug-tunnel die Shenzhen aan de oostkant van de parelrivierdelta met Zhongshan aan de westkant verbindt. De brug is in 2024 geopend en is 49,7 kilometer lang.

In 1980 bedroeg de toegevoegde waarde circa € 32 miljoen. In 2024 was die circa € 512.690.000.000. Daarmee was er tussen 1980 en 2024 sprake van een stijging met 1.362.900%. De Shenzhen Stock Exchange heeft de op vijf na grootste beurswaarde van de wereld.[5]. De stad heeft de grootste welvaartsgroei ter wereld.[6]

In de Noordelijke Song-dynastie kwamen de meeste voorouders van de Weitou naar Shenzhen. De voorouders van de Hakka kwamen aan het eind van de Ming en begin van de Qing-dynastie naar Shenzhen. De volkeren leefden vooral van de landbouw en visserij.

Begin 20e eeuw tot in de jaren tachtig van de 20e eeuw emigreerde een groot deel van de bevolking naar Hongkong, New York Chinatown en Nederland. Velen van hen stuurden geld naar hun jiaxiang waardoor er in verschillende dorpen en gehuchten een eigen dokterspost, school, verharde wegen, pailou en/of straatverlichting kwam . Enkele van de grootste emigrantendorpen zijn Dapengcheng en Caiwuwei.

Begin jaren zeventig van de 20e eeuw had Shenzhen 30.000 inwoners. De meerderheid was autochtoon en was van Weitou- of Hakka-afkomst. Er was toen een klein aantal vissersgehuchten van de Hoklo.

In 1979 werd Shenzhen gecreëerd als een Speciale Economische Zone (SEZ) en begon de grote immigratie van mensen van andere gebieden (Sichuan, Hunan, Siyi, Chaoshan, Hailufeng) naar Shenzhen. De authentieke dorpscultuur kreeg het hard te verduren.

Bestuurlijke indeling

[bewerken | brontekst bewerken]

Shenzhen is verdeeld in tien districten.

naam Chinees pinyin Inwoners km2 inw/km2
districten
Bao'an 宝安区 Bǎo'ān qū 4.476.554 398,4 11.237
Dapeng 大鹏街道 Dàpéng jiēdào 156.236 295,1 530
Futian 福田区 Fútián Qū 1.553.225 78,7 19.749
Guangming 光明区 Guāngmíng Qū 1.095.289 155,4 7.046
Longgang 龙岗区 Lónggǎng Qū 3.979.037 387,8 10.260
Longhua 龙华区 Lónghuá Qū 2.528.872 175,6 14.403
Luohu 罗湖 Lúohú Qū 1.143.801 78,8 14.524
Nanshan 南山区 Nánshān Qū 1.795.826 185,5 9.682
Pingshan 坪山 Píngshān Qū 551.333 167 3.301
Yantian 盐田区 Yántián Qū 214.225 74,6 2.870
Totaal 17.494.398 1.992 8.784

In 1993 heeft het gemeentebestuur om onbekende redenen de namen van de districten verwisseld. Bao'an heette vroeger Longgang en Longgang heette vroeger Bao'an. De districten Guangming (2018) en Longhua (2016) behoorden oorspronkelijk bij Bao'an, de districten Pingshan (2016) en Dapeng (2011) behoorden oorspronkelijk bij Longgang.

Weergemiddelden voor Shenzhen, China[7]
Maand jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec Jaar
Hoogste maximum (°C) 29,1 28,9 32,0 34,0 35,8 36,9 38,7 37,1 36,9 35,2 33,1 29,8 38,7
Gemiddeld maximum (°C) 19,8 20,2 22,7 26,3 29,5 31,1 32,3 32,3 31,3 29,2 25,4 21,5 26,8
Gemiddeld minimum (°C) 12,5 13,8 16,5 20,3 23,6 25,6 26,3 26,1 25,0 22,5 18,2 13,8 20,4
Laagste minimum (°C) 0,9 0,2 3,4 8,7 14,8 19,0 20,0 21,1 16,9 9,3 4,9 1,7 0,2
Neerslag (mm) 26 48 70 154 237 347 320 354 254 63 35 27 1.935

Door immigratie zijn de autochtone talen van Shenzhen minderheidstalen geworden. Voor de jaren tachtig waren Weitouhua, Guanbao-Kantonees, Bao'an-Hakka en Dapenghua de belangrijkste talen van de meerderheid van de bevolking. Tegenwoordig zijn Standaardmandarijn en in mindere mate Standaardkantonees de belangrijkste talen van Shenzhen. Allochtone talen, zoals Siyihua, Chaoshanhua, Haifenghua, Sichuanhua en Xiangyu worden ook gesproken sinds de immigratiegolf naar Shenzhen. De meerderheid van de lokale televisie (Shenzhen Media Group) en radiozenders van Shenzhen gebruiken Standaardmandarijn als voertaal.

Sinds de officiële verandering van het schrift naar Vereenvoudigd Chinees op het Chinese Vasteland, is ook in Shenzhen alleen het vereenvoudigde schrift in gebruik.

In de oude dorpscultuur van Shenzhen was het gangbaar om de Chinese volksreligie te beoefenen. Eeuwenoude Chinese tempels en schrijnen zijn daardoor in Shenzhen te vinden. Tijdens de Culturele Revolutie werden vele dorpstempels verwoest door Rode Gardisten. In de jaren tachtig en negentig zijn een deel van die tempels gerestaureerd. Een voorbeeld is de Tianhoutempel van Dapengcheng. Met donaties van emigranten kon de tempel grondig in oude vorm worden teruggebracht.

Doordat Shenzhen aan zee ligt zijn de Chinese zeegodinnen bijzonder populair in de verering. Vrijwel elk gehucht en dorp had of heeft een schrijn van Tianhou, Beidi, Hongsheng of Tangong (譚公).

Naast visserij was landbouw een belangrijk middel van bestaan. Hierdoor staan in bijna ieder gehucht en dorp van Shenzhen schrijnen van Tudigong langs de wegen van akkers en ingangen van nederzettingen.

In 1026 werd de eerste boeddhistische tempel van het gebied gebouwd. Deze lag in het dorp Shajing van Bao'an (宝安区沙井). Maar deze was niet populair en niet lang daarna raakte de tempel vervallen door een tekort aan geldoffers.

Tegenwoordig zijn er door de immigranten ook moskeeën en kerken te vinden in het stadscentrum.

Shenzhen wordt omringd door vele eilanden. De meeste van hen vallen onder het grondgebied van aangrenzende gebieden, zoals de Speciale bestuurlijke regio Hongkong en Huiyang District, Huizhou. Maar er zijn verschillende eilanden onder de jurisdictie van Shenzhen, zoals Nei Lingding Island, Dachan Island (Tai Shan Island), Xiaochan Island, Mazhou, Laishizhou, Zhouzai en Zhouzaitou.

In Shenzhen zijn zes grensposten, die het verkeer van en naar Hongkong controleren. Kou'an 口岸 wordt in het Nederlands eigenlijk vertaald als "haven". Maar het zijn grensposten en geen havens.

Grensposten Shenzhen:

Grenscontrolepost Shenzhen-Hongkong




  • Lianhuashan Park
  • Lizhi Park
  • Zhongshan Park
  • Wutongshan Park
  • Honghu Park
  • East Lake Park
  • People's Park
  • Bay Park
  • Bijiashan Park
  • Bao'an Park
  • Dashahe Park
  • Fenghuangshan Forest Park
  • Haishan Park
  • Huangggang Park
  • Lingzhi Park
  • Lixiang Park
  • Meilin Park
  • Nanshan Park
  • Qiniangshan Park
  • Sihai Park
  • Tanglangshan Park
  • Universiade Nature Park
  • Wutongshan Park
  • Xin'an Park
  • Yangtaishan Forest Park
  • International Garden and Flower Expo Park
  • Zhongxin Park
  • Dutch Flower Town

Bezienswaardigheden

[bewerken | brontekst bewerken]
  • Vlag van Australië Brisbane (Australië), sinds juni 1992
  • Vlag van Zuid-Korea Gwangyang (Zuid-Korea), sinds oktober 2004
  • Vlag van Verenigde Staten Houston (Verenigde Staten), sinds maart 1986
  • Vlag van Maleisië Johor (Maleisië), sinds juli 2006
  • Vlag van Jamaica Kingston (Jamaica), sinds maart 1995
  • Vlag van Togo Lomé (Togo), sinds juni 1996
  • Vlag van Duitsland Neurenberg (Duitsland), sinds mei 1997
  • Vlag van Polen Poznań (Polen), sinds juli 1993
  • Vlag van Roemenië Timișoara (Roemenië), sinds februari 2007
  • Vlag van Japan Tsukuba (Japan), sinds juni 2004
  • Vlag van Nederland Almere (Nederland), sinds juni 2013
[bewerken | brontekst bewerken]
Zie de categorie Shenzhen van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.