Avane
| Avane | ||
|---|---|---|
| Spoken in: | Venezuela | |
| Region: | Colombian border | |
| Language extinction: | by late 20th century attested c. 1780 | |
| Language family: | Arawakan Northern Upper Amazonian Orinoco Yavitero languages Avane | |
| Language codes | ||
| ISO 639-1: | none | |
| ISO 639-2: | — | |
| ISO 639-3: | bvv | |
| Note: This page may contain IPA phonetic symbols in Unicode. | ||
Avane (Abane), otu n'ime ọtụtụ asụsụ a na-akpọ Baniwa, nke a makwaara dị ka Baniva Yavitero, [1] bụ Asụsụ Arawak nke Venezuela. E kwenyere na ọ kwụsịrị na ngwụcha narị afọ nke 20, ọ bụkwa naanị na ndepụta okwu dị mkpirikpi site na ngwụchi narị afọ nke 18.[1]
Akụkọ ihe mere eme
[dezie | dezie ebe o si]A na-asụkarị ya na mpaghara Amazonas nke Venezuela na n'akụkụ ókèala Colombia, ma nwee olumba a na-akpọ Quirruba [1] na Baniva-Avani . [2]
O yikarịrị ka asụsụ ahụ malitere imebi mgbe ndị Jesuit rutere na ngwụcha narị afọ nke 18.
Asụsụ Avane nwere aha asụsụ obodo iji zoo aka na ndị Maipure gbara agbata obi, Metimetichini, nke nwere ike ịpụta n'ụzọ ọchị na ụdị okwu Maipure dị iche iche ma nwee ụda abụọ a na-anaghị ahụkarị na Avane.[3] Asụsụ a na-ekerịtakwa ụfọdụ okwu na ndị ọzọ nọ n'otu ezinụlọ, gụnyere Maipure na Guipunave, mana o doro anya na ọ dị iche n'ụda olu.[3]
Ọmụmụ ụdaolu
[dezie | dezie ebe o si]A na-akọwa Avane na phonetically ma e jiri ya tụnyere Maipre, na-egosi ụfọdụ nnukwu ọdịiche. Avane na-eji nkwsị ezé [d], nke a na-adịghị ahụ na Maipure mana ọ bụ nwa amaala Yavitero na Baniva. Ọ na-eji fricative glottal [h] ([x]) tupu [i] na / ma ọ bụ [a], ebe Maipure ga-eji [t], [k], na [j]. N'adịghịkwa ka Maipure, Avane diphthongs [ai] na [au] apụtaghị na a na-etinye ya na mkpụrụedemede siri ike.[3] Ethnographer Gilij kọwara pronunciation Avane dị ka "rude, guttural" ma e jiri ya tụnyere Maipure's "mkpụrụ obi, mara mma".[4]
Ọdịdị
[dezie | dezie ebe o si]Na morphology, a na-ahụ Avane dị ka onye dị nso na Maipure, na-eji nsonaazụ "efu morph" "-cà" maka ụfọdụ ngwaa na-arụ ọrụ na nke na-adịghị agafe agafe.[3]
Okwu
[dezie | dezie ebe o si]| Avane | Nkọwa |
|---|---|
| javaxì | axis |
| pussi | achịcha manioc |
| casimeje | ịgba egwú |
| Diòsu | Chineke |
| ada | onye na-enye onyinye |
| tamàu | ọ gara |
| nuxa | M |
| nuxacàu | Ana m aga |
| nujutuà | Ana m ese siga |
| quaxixì (quajijì) | jaguar |
| Metimetichinì | Maipure |
| napài | Nna m |
| unè | ọrịa akpụkpọ ahụ |
| Purrùnaminàri | onye kachasị elu |
| yema | ụtaba |
| inioxì | nwanyị |
| saje, ja | ee |
Edensibịa
[dezie | dezie ebe o si]- 1 2 3 Baniva (en). Ethnologue. Archived from the original on 2019-07-03. Retrieved on 2019-09-20.
- ↑ Glottolog 4.0 - Avane. glottolog.org. Archived from the original on 2019-09-20. Retrieved on 2019-09-20.
- 1 2 3 4 5 Zamponi (2003). Maipure. Munich: Lincom.
- ↑ Campbell (21 September 2000). American Indian languages : the historical linguistics of Native America. ISBN 9780195349832. OCLC 1108851780.